مرکز رشد
تعریف مرکز رشد
انکوباتور نام وسیلهای است که گرمای لازم را برای تولید جوجه از تخم مرغ فراهم میکند. این لغت همچنین به وسیلهای اطلاق میشود که با ایجاد گرما، زمینه را برای ادامه حیات نوزادان زودرس پس از تولد فراهم میکند. در ادبیات کارآفرینی، انکوباتورها یا مراکز رشد، مراکزی هستند که برای پرورش یا ایجاد کسب و کارهای کوچک ایجاد میشوند. انکوباتورها طرحهایی مبتنی بر نوآوری هستند و از کادر مدیریتی کوچکی تشکیل میشوند. این مراکز دارای مکان فیزیکی و تسهیلات مشترک هستند.
تاریخچه مراکز رشد
تأسیس اولین مرکز رشد جهان به سال 1959میلادی در نیویورک بر میگردد. در این سال ژوزف مانسکو، تاجر آمریکایی با خرید یک ساختمان بزرگ قدیمی تصمیم داشت آن را پس از تعمیر، به یک مستاجر اجاره دهد، اما متوجه شد که ساختمان مزبور بزرگتر از آن است که یک مستاجر به تنهایی از عهده هزینههای آن برآید. لذا تصمیم گرفت که آن را به مستاجران متعددی اجاره دهد تا بتواند از این طریق درآمدزایی نماید. مانسکو بعد از یک سال، ۲۰ تا ۳۰ مستاجر داشت که حدودا ده هزار متر مربع از فضای مجموعه را اجاره نموده بودند. این مرکز هنوز هم فعال است و با نام مرکز صنعتی باتاویا (Batavia) شناخته میشود و حدودا هزار نفر در آن به کار مشغولند
اهداف مراکز رشد
اهداف عمده انکوباتورها را میتوان چنین دسته بندی نمود:
الف - کمک به جذب بیشتر کارآموزان و فارغ التحصیلان دانشگاهی در بازار کار و ایجاد شغل.
ب - ایجاد واحدهای صنایع کوچک و متوسط فنی و تخصصی که بتوانند در بازار کار رقابتپذیر باشند.
ج - نوسازی، انتقال فناوری و استفاده از اکتشافات علمی جدید.
د - افزایش بازدهی نیروی کار بالقوه و استفاده بهینه از این سرمایه عظیم ملی.
در کنار این اهداف، انکوباتورها اهداف دیگری را نیز دنبال میکنند: رشد اقتصادی منطقه، تنوع اقتصاد و سرمایهگذاران، کمک به زنان، مهاجران یا اقلیتها.
خدمات مراکز رشد
مراکز رشد، خدمات متعددی را به شرکتهای پذیرفته شده ارایه میدهند. این خدمات را میتوان بدین ترتیب برشمرد:
- خدمات عمومی و دفتری: تلفن، نمابر، اینترنت، اتاق مذاکره و کنفرانس، منشی و کارهای دفتری، رایانه، دبیرخانه، نظافت و ...
- خدمات اداری و اجرایی: وامها و تسهیلات دولتی، شبکه، کمکهای مالیاتی، اجارهبها و ...
- خدمات تجهیزاتی و تسهیلاتی: فضای اداری، پارکینگ، تجهیزات اداری و دفتری، منابع آزمایشگاهی، تجهیزات کارگاهی و ...
- خدمات فنی و تخصصی: مشاوره مالی و بازاریابی ، مشاوره حقوقی و مدیریتی ، دورههای آموزشی، دسترسی به منابع مالی و ...
انواع مراکز رشد
- انکوباتورهای صنعتی: این مراکز رشد را اغلب نهادهای دولتی یا مراکز غیرانتفاعی به منظور حمایت از کارفرمایان تأسیس میکنند.
- انکوباتورهای دانشگاهی: این انکوباتورها به منظور تسهیل استفاده تجاری از دانش فنی و حقوق مالکیت معنوی تأسیس میشوند و امکان استفاده از امکانات دانشگاهی مانند آزمایشگاه، کارگاه و کتابخانه را فراهم میکنند. این انکوباتورها همچنین امکان استفاده از نظرات و مشاوره تخصصی اعضای هیات علمی دانشگاه را نیز فراهم میآورند.
- انکوباتورهای مجازی: این انکوباتورها معمولاً دارای فضای فیزیکی خاصی نیستند و امکاناتی غیر از فضای اداری را ارایه میدهند.
- انکوباتورهای بینالمللی: به طور معمول این طبقه از انکوباتورها دارای مجموعه کاملی از سرویسهای پشتیبانی برای پیشرفت فعالیتهای تجاری هستند و تمرکز آنها بیشتر بر روی صادرات است. این انکوباتورها با دانشگاهها، مراکز تحقیقاتی، سرمایهگذاران داخلی و بینالمللی در ارتباطند. یکی از ویژگیهای منحصر به فرد این گروه، ایجاد شبکه ای از انکوباتورها در محدوده مربوط به خود است.
آيا ميتوان فقط از حمايتهاي خدماتي مركز رشد مانند كتابخانه ، آزمايشگاه استفاده نمود؟
واحدهاي فناور و كارآفرينان ميتوانند حسب ضرورت و نياز از خدمات ارائه شده توسط مركز رشد در بخشهاي مختلف استفاده نمايند.
آيا براي ورود و استقرار در مركز رشد مدرك دانشگاهي لازم است؟
حضور در مركز رشد و استفاده از امكانات منوط به داشتن ايده محوري قابل تجاري شدن است و داشتن مدرك تحصيلي دانشگاهي يا محل اخذ مدرك تحصيلي ملاك نميباشد.
ذيرش واحدهاي فناور براساس ظرفيت مركز رشد از نقطه نظر استقرار واحدهاي موجود و جديد صورت ميپذيرد. در پذيرش واحدهاي فناور برخورداري از الزامات ذيل مدنظر ميباشد:
• داشتن ايده كاري دانش محور با جنبههاي اقتصادي
• داشتن نيروهاي متخصص مرتبط با زمينه فعاليت واحد به صورت تمام وقت در هيات موسس
• داشتن نيروي متخصص و با تجربه حداقل به عنوان مشاور
• داشتن بازار كار مناسب
• تعريف فعاليتهاي واحد در محدوده فناوري
• داشتن شخصيت حقوقي براي متقاضيان استقرار در دوره رشد و آمادگي ثبت يك شركت يا موسسه براي استقرار در دوره رشد مقدماتي
برای مطالعه مطالب بیشتر به آرشیو مراجعه کنید